Skip to content

Tasavvuf va mumtoz poetika asoslari

TMPA302 · 7-semester · 60111400 O‘zbek tili va adabiyoti · 2023 intake

Credits
4
Total hours
120
Contact hours
60
Type
Elective
Block
Tanlov fanlar
Final assessment
Imtihon

Hours breakdown

  • Lecture20 h
  • Seminar40 h
  • Independent study60 h

Topics · 60

Lecture · 20 h

  1. 1.1-mavzu. Tasavvufning paydo bo‘lishi, uning tarixiy ildizlari, falsafiy, ijtimoiy-estetik asoslari2
  2. 2.2-mavzu: Robia al-Adaviya va tasavvuf adabiyotining vujulga kelishi.2
  3. 3.3-mavzu. Tasavvuf ta’limotidagi yirik tariqatlar va ularning namoyandalari2
  4. 4.4-mavzu: Kubroviylikning vujudga kelishi va taraqqiyoti.2
  5. 5.5-mavzu. Tasavvuf adabiyoti. Uning shakllanishi, tadrijiy takomili. Janrlar poetikasi, obrazlilik, ramziylik2
  6. 6.6-mavzu: Xoja Ahmad Yassaviy - ilk turk mutasavvifi.2
  7. 7.7-mavzu. Tasavvuf adabiyoti yirik vakillarining faoliyati, ijodi2
  8. 8.8-mavzu: Huvaydo ijodida tasavvufiy timsollar talqini2
  9. 9.9-mavzu. Mumtoz adabiyotda so‘z, adabiy tur va she’r janrlari2
  10. 10.10-mavzu: Mumtoz adabiy tur va she’r janrlari.2

Seminar · 40 h

  1. 1.1. Tasavvufning vujudga kelishida ma’naviy asos va omillar2
  2. 2.2. Tariqat nazariyasining shakllanishi.2
  3. 3.3. Tasavvuf tariqatlarining diniy mazhablardan farqi.2
  4. 4.4. Yassaviylik (jahriylik)ning vujudga kelishi va xususiyatlari.2
  5. 5.5. Xoja Ahmad Yassaviy - ilk turk mutasavvifi.2
  6. 6.6. Tasavvufiy timsollar talqini.2
  7. 7.7. Kubroviylikning vujudga kelishi va taraqqiyoti.2
  8. 8.8. Naqshbandiylik xojagon tariqatining davomi sifatida. Bahouddin Naqshband ta’limoti.2
  9. 9.9. Tasavvuf timsollarining badiiy ijodga ko‘chishi.2
  10. 10.10. Naqshbandiylik va o‘zbek adabiyoti.2
  11. 11.11. Atoyi lirikasida majoz va haqiqat.2
  12. 12.12. Bobur ijodida Naqshbandiylik.2
  13. 13.13. “Mubayyin”da islom ruknlari.2
  14. 14.14. Navoiy lirik olamida tasavvuf.2
  15. 15.15. Xamsachilik an’analari doirasida tasavvuf.2
  16. 16.16. “Xamsa”ning tasavvufiy talqinlari.2
  17. 17.16. “Xamsa”ning tasavvufiy talqinlari.2
  18. 18.18. Mumtoz she’r tuzilishi va aruz ilmi, qofiya ilmi, ilmi bade’.2
  19. 19.19. Mumtoz adabiyotshunoslikning yirik namoyandalarining adabiyotshunoslikka oid asarlari.2
  20. 20.20. Adabiyot nazariyasiga oid qarashlari.2

Independent study · 60 h

  1. 1.1. Tasavvufning ilmiy asoslanishi. Fano va tariqat tushunchalari.2
  2. 2.2. Boyazid Bistomiy. Tasavvufning mantiqan asoslanishi.2
  3. 3.3. Junayd Bag‘dodiy. Mansur Xalloj ta’limoti.2
  4. 4.4. Azal, surat va tajalli. “Kitobu-t-tavosin”. Andaluziyada tasavvuf Xuroson va Rumda tasavvuf.2
  5. 5.5. “Faqrnoma”da yassaviylikning nazariy asoslari.2
  6. 6.6. Yassaviylikda pir-murid munosabati. Yassaviylik manbalari. Yassaviy shayxlari va ularning izdoshlari.2
  7. 7.7. Abduxoliq G‘ijduvoniy faoliyati.2
  8. 8.8. “Dil ba yor-u dast ba kor”ning mohiyati2
  9. 9.9. Mashrab she’riyatida qalandariylik timsollari va ramzlari.2
  10. 10.10. “Devoni hikmat”da shariat va tariqat ahkomlari. Tasavvufiy timsollar talqini. Hikmatlarning badiiyligi.2
  11. 11.11. Yassaviy maktabi shoirlari. Hakim Sulaymon ota hikmatlari.2
  12. 12.13. Pahlavon Mahmud ruboiylarida kubroviylik an’analari.2
  13. 13.14. Kubroviylik va Ogahiy ijodi. Qul Ubaydiy ijodida payg‘ambarlar timsollari.2
  14. 14.15. So‘fi Ollohyor g‘azallarining tasavvufiy jihatlari. “Sabotu-l-ojizin”ning axloqiy maqomlari.2
  15. 15.16. Huvaydo ijodida tasavvufiy timsollar talqini. “Rohati dil” dostonida so‘fiy shayxlar.2
  16. 16.17. Amiriy ijodining tasavvufiy asoslari.2
  17. 17.18. XX asrda Naqshbandiylik ruhidagi asarlar.2
  18. 18.19. “Nazmu-l-javohir”da Hazrat Aliga izdoshlik.2
  19. 19.20. “Arbain”da Hadis namunalari.2
  20. 20.21. Navoiy va munojot janri. “Xamsa”da komil inson chizgilari.2
  21. 21.22. “Lisonu-t-tayr”da Ibn Sino va Attor falsafasiga munosabat.2
  22. 22.23. Ramziy timsollar va tasavvufiy maqomlar.2
  23. 23.24. “Nasoyimu-l-muhabbat”da turk mashoyixlari talqini.2
  24. 24.25. “Sittai zaruriya” tasavvufiy qasidalar majmuasi2
  25. 25.26. Badiiy she’riy san’atlar tasnifi va tavsifi: lafziy va ma’naviy san’atlar.2
  26. 26.27. Atoulloh Husayniy asarida badiiy san’atlar tasnifi va xususiyatlari. Qofiya va uning vazifalari: mumtoz qofiya nazariyasi (muqayyad va mutloq qofiya2
  27. 27.28. Qofiya san’atlari, qofiya tizimi, qofiya tartibi, qofiya tirgovichlari.2
  28. 28.29. Mumtoz qofiya malohati (Qays Roziy va Shayx Ahmad Taroziy asarlari asosida).Shayx Ahmad Taroziyning “Fununu-l-balog‘a” asari o‘zbek adabiyotshunosligining nodir namunasi.2
  29. 29.30. Navoiy va Boburning aruz risolalarining qiyosiy tahlili.2
  30. 30.30. Navoiy va Boburning aruz risolalarining qiyosiy tahlili.2

Assessment (max score)

  • Final exam 5
  • Total 5
  • Midterm 1 5
  • Midterm 2 5

Source: HEMIS. Titles as in HEMIS (in Uzbek). Reading list and grading criteria are in the department's approved syllabus.

Back to curriculum